Iiraan Oo Ganafka Ku Dhufatay Xabad-Joojin, Fariin Adagna U Dirtay Dalalka Martigeliyay Maraykanka

Wasiirka Arrimaha Dibadda ee Iiraan, Cabaas Araghchi, ayaa si cad u sheegay in xukuumadda Tehraan aanay marnaba dalban xabad joojin ama wada hadal ay la gasho Washington, isaga oo wacad ku maray in ay sii wadi doonaan isdifaacidooda inta uu socdo dagaalka ay kula jiraan Maraykanka iyo Israa'iil.

Waraysi xasaasi ah oo uu siiyay telefishinka CBS News ee dalka Maraykanka, Araghchi waxa uu ku sifeeyay duqaymaha gantaalaha iyo diyaaradaha aan duuliyaha lahayn ee ay Iiraan ku qaadayso dalalka deriska ah in ay yihiin jawaab celin sharci ah oo ka dhan ah saldhigyada Maraykanka ee gobolka.

Beegsiga Saldhigyada Maraykanka Iyo Digniinta Deriska

Araghchi ayaa cudurdaar u sameeyay weerarada ay Iiraan ku qaadayso dalalka gobolka tan iyo markii uu dagaalku qarxay in ka badan laba toddobaad kahor. Wasiirka ayaa tilmaamay in dalalkaasi ay yihiin kuwa ciidamada Maraykanka siiyay dhulkooda si ay uga soo weeraraan Iiraan.

"Markaa maxaan samayn karnaa? Ma waxaan iska fadhinaynaa oo daawanaynaa ciidamada Maraykanka oo dhulkooda naga soo weeraraya?" ayuu yidhi Araghchi. Wuxuu intaas ku daray in ciidamadoodu ay beegsanayaan oo keliya hantida, xarumaha, iyo saldhigyada milatari ee Maraykanku leeyahay, isaga oo xusay in xarumahaas ay gabi ahaanba leeyihiin Maraykanku.

Sidoo kale, wasiirka ayaa ka hadlay xaaladda Marinka Hormuz. Wuxuu xusay in Iiraan aanay gabi ahaanba xidhin marinkaas, isla markaana ay marin nabadgelyo ah siiyeen maraakiibta dalalka kale. Wuxuu ku dooday in xasillooni darrada ka jirta marinka ay si toos ah uga dhalatay gardarrada Maraykanka.

"Waxaan siinaa ammaan ay ku maraan sababtoo ah annagu ma xidhin marinkan. Iyaga ayaan marin sababo la xidhiidha ammaan darrada halkaas ka jirta, taas oo ay sababtay gardarrada uu wado Maraykanku," ayuu yidhi wasiirku.

---

Xabad Joojin Ma Jirto

Iiraan ayaa si adag u diidday in ay raadinayso waddo ay kaga baxdo dagaalka. Araghchi ayaa wasaaraddiisa iyo xukuumaddaba ka fogeeyay in ay raadinayaan nabad degdeg ah.

"Maya, waligayo ma dalban xabad joojin, waligayona xitaa ma dalban wada xaajood. Waxaan diyaar u nahay in aan is difaacno inta ay qaadanayso. Tani waa waxa aan samaynay ilaa hadda, waanan sii wadaynaa ilaa Madaxweyne Trump uu ka gaadho heer uu garto in kani yahay dagaal sharci darro ah oo aan guul lahayn," ayuu wasiirku u sheegay CBS News.

Wuxuu dhaleeceeyay habdhaqanka maamulka Maraykanka ee dagaalka, isaga oo tillaabooyinka la qaaday sida beegsiga maraakiibta ku tilmaamay "Dagaal uu doortay Madaxweyne Trump iyo Maraykanku," wuxuuna ku eedeeyay Trump in dadku ay u dhimanayaan in uu isagu doonayo in uu madadaasho, isaga oo tixraacaya hadallo hore oo ka soo yeedhay madaxweynaha Maraykanka.

Wasiirka ayaa sidoo kale ganafka ku dhuftay fekerka ah in Iiraan ay ku jirto dagaal ay ku badbaadinayso jiritaankeeda. Wuxuu caddeeyay in xukuumaddu ay tahay mid xasiloon oo awood ku filan u leh in ay difaacdo shacabkeeda iyada oo aan gelin wax wada xaajood ah.

---

Uraaniyamka, Maxaabiista Maraykanka Iyo Xannibaadda Internet-ka

Dhinaca kale, wasiirka ayaa wax laga weydiiyay arrimo xasaasi ah oo ay ka mid yihiin barnaamijka nukliyeerka, muwaadiniinta Maraykanka ee ku xidhan Iiraan, iyo xannibaadda internet-ka ee saaran shacabka dalkaas.

Araghchi waxa uu shaaca ka qaaday in kaydkii Uraaniyamka (Uranium) ee la tayeyay ee Iiraan uu hadda ku hoos jiro burburka xarumihii lagu burburiyay duqaymaha, arrintaas oo ay xaqiijisay Hay'adda Tamarta Nukliyeerka Caalamiga ah (IAEA).

"Waa suurtagal in dib loo soo saaro laakiin waa in ay noqotaa goor ay kormeerayso hay'adda IAEA. Haddii maalin aan gaadhno go'aan aan sidaas ku samaynayno, waxay noqon doontaa iyadoo kormeerayso hay'addu. Laakiin waqtigan xaadirka ah, ma lihin wax barnaamij ah. Ma lihin qorshe aan burburka hoostiisa kaga soo saarno," ayuu yidhi. Wuxuu xusay in Iiraan ay horay ugu soo bandhigtay wada hadalladii Maraykanka in ay milmi doonto Uraaniyamkeeda la tayeyay ee boqolkiiba 60, laakiin hadda aanay jirin wax miiska saaran.

Mar wax laga weydiiyay xaaladda maxaabiista Maraykanka ah ee ku xidhan Iiraan, oo ay ku jiraan suxufi Reza Valizadeh iyo Kamran Hekmati, ayuu wasiirku bixiyay jawaab qayaxan.

Wuxuu yidhi, "Waahagaag, haddii Maraykanka iyo Israa'iil aanay soo weerarin xabsiyadayada, waxaan filayaa in ay ammaan helayaan."

Ugu dambayn, wasiirka ayaa qirtay in shacabka Iiraaniyiinta ah aanay si xor ah u heli karin khadka internet-ka waqtigan dagaalka, balse wuxuu difaacay sababta uu isagu internet u haysto.

"Waxaan ahay codka Iiraaniyiinta waana in aan difaaco xuquuqdooda, sidaas darteed ayaan anigu internet-ka u helaa, si codkayaga ay u maqasho beesha caalamku. Laakiin internet-ku wuxuu u xidhan yahay sababo ammaan, sababtoo ah waxaa nagu socda weerar, gardarro ayaa nagu socota, waana in aan samaynaa wax kasta si aan u ilaalino dadkayaga," ayuu wasiirku kusoo xidhay hadalkiisa, isaga oo raaciyay in dal kasta oo dagaal ku jiraa uu qaado tillaabooyin degdeg ah oo noocan oo kale ah.