Madaxweyne Cirro oo 12 Mashiin Ku Wareejiyay Cisbitaalka Hargeysa iyo Qorshaha Fidinta Adeegga Gobollada

Magaalada Hargeysa waxa markii labaad muddo bil gudaheed ah booqasho shaqo ku tagay Madaxweynaha Jamhuuriyadda Somaliland, Cabdiraxmaan Maxamed Cabdillaahi (Cirro). Booqashadii uu ku tagay Cisbitaalka Guud ee Hargeysa August 30, 2026, ayaa gabi ahaanba ka duwanayd tii ka horreysay. Halka safarkiisii July 30 uu ahaa mid uu ugu gurmanayay qaylo-dhaanta bukaanada, safarkan dambe waxa uu ahaa mid uu ku oofinayo ballanqaadkiisii, isaga oo xarunta sifaynta kelyaha si rasmi ah ugu wareejiyay 12 mashiin oo cusub.  

Tallaabadan ayaa muujinaysa isku-dayga madaxtooyada ee ah in ay dib u soo celiso kalsoonidii shacabka ee dhaawacantay, waxaanay iftiiminaysaa qorshayaal hor leh oo xukuumaddu doonayso in ay wax kaga qabato baahiyaha caafimaad ee dalka oo dhan.

Dib-u-milicsiga Xasaraddii July iyo Fashilkii Wasaaradda

Si loo fahmo miisaanka mashiinnadan cusub, waa in dib loo xusuustaa xasaraddii caafimaad iyo midda siyaasadeed ee qaraxday dabayaaqadii bishii July 2026. Boqollaal bukaan ah oo kelyuhu fadhiisteen ayaa mudaharaad cabasho ah ka dhigay afaafka hore ee Madaxtooyada. Bukaanadan oo noloshoodu ku xidhan tahay mashiin ayaa ka cabanayay in beddelkii ay saddex maalmood dhiigga iska safayn lahaayeen, ay helayeen maalin iyo badh oo keliya, taas oo khatar toos ah gelisay naftooda. Sidoo kale, waxa ay ka cabanayeen dhiig-miirasho baahsan oo dhinaca dawooyinka ah, iyada oo dawooyinka asaasiga ah ee lagu dhex iibiyo cisbitaalka dawladdu ay labanlaab ama saddex-laab ka qaalisanaayeen kuwa suuqa bannaanka.

Beddelkii uu xal degdeg ah la iman lahaa, Wasiirka Caafimaadka Somaliland, Dr. Xuseen Bashiir Xirsi, ayaa fagaaraha la yimid eedaymo nabar-ku-xoq ah. Wasiirka ayaa bukaanada dhibaataysan ku tilmaamay qalab siyaasadeed oo ay shisheeye soo direen, isaga oo dhacdadaas u fasiray shirqool lagu waxyeeleynayo xukuumadda.

Hadalkaas masuuliyad-darrada ah waxa uu albaabka u furay in mucaaradku ay ka faa'iidaystaan fashilka xukuumadda. Cadaadiskan isbiirsaday ayaa ku qasbay Madaxweyne Cirro in uu shaqadiisii qaran ee ballaadhayd ka soo tago, lana wareego doorkii wasaaradda, isaga oo go'aamiyay in dawooyinku bilaash noqdaan, amrayna in si degdeg ah loo soo iibiso 15 mashiin, isla markaana saaray guddi baadhiseed oo qiimayn ku sameeya maamul-xumada cisbitaalka.

---

Oofinta Ballanta: Wareejinta 12-ka Mashiin iyo Ka-warqabka Bukaanka

Booqashadii August 30, 2026, Madaxweyne Cirro waxa uu xaqiijiyay in qayb weyn oo ka mid ah ballanqaadkiisii la fuliyay. Madaxweynaha ayaa xarunta kelyaha ee Cisbitaalka Guud ee Hargeysa ku wareejiyay 12 mashiin oo casri ah. Intii uu ku guda jiray kormeerkiisa, waxa uu si dhow ula kulmay bukaanada ku xidhan mashiinnada, isaga oo ka waraystay xaaladdooda caafimaad iyo isbeddelka adeegga.  

Madaxweynaha oo fagaaraha ka hadlayay ayaa yidhi, "Waxa aanu Cisbitaalka Hargeysa ku soo kordhinay 12 mashiin oo shaqaynaya". Madaxweynuhu waxa uu intaas ku daray in mashiinno kale ay soo socdaan oo dhawaan la soo gaadhsiin doono xarunta, si loo dhammaystiro qorshihii uu hore u ballanqaaday. Keenista qalabkan ayaa si weyn u yarayn doonta ciriirigii iyo culeyskii saarnaa qaybta, waxaanay u sahlaysaa in bukaanadu ay helaan saacadihii daawaynta ee ay xaqa u lahaayeen.  

---

Ka-Bixidda Caasimadda: Qorshaha Daryeelka ee Gobollada

Qodobka ugu muhiimsan ee ka soo baxay kormeerka Madaxweynaha ayaa ahaa garwaaqsiga in dhibaatada kelyuhu aanay ku koobnayn oo keliya Hargeysa. Bukaano badan ayaa uga soo safra magaalooyinka Burco, Boorama, Ceerigaabo, Laascaanood iyo Berbera si ay caasimadda uga helaan adeeggan, taas oo ku keenta culeys dhaqaale oo safar, deegaan iyo daaweyn isugu jira.

Si arrintaas wax looga qabto, Madaxweyne Cirro waxa uu ku dhawaaqay qorshe istaraatiiji ah oo lagu fidinayo adeegga. Waxa uu ballanqaaday in mashiinno cusub oo sifaynta kelyaha ah la gaadhsiin doono cisbitaallada magaalooyinka Boorama iyo Burco. Sidoo kale, waxa uu bishaaro u diray shacabka gobolka Sanaag, isaga oo shaaciyay in mustaqbalka dhow laga hirgelin doono qayb u gaar ah adeegga sifaynta kelyaha Cisbitaalka Guud ee Ceerigaabo. Tallaabadani waa mid baahi weyn loo qabay oo muujinaysa in dawladdu ay fahantay muhiimadda ay leedahay in adeegyada caafimaadka asaasiga ah la gaadhsiiyo gobollada fogfog.  

---

Falanqayn: Tallaabo Muhiim ah iyo Baahida Nidaam Waara

Wareejinta 12-ka mashiin iyo ballaadhinta qalabku waa guul weyn oo u soo hoyatay bukaanada iyo qoysaskooda, waana calaamad muujinaysa in Madaxweynuhu uu si dhab ah u dhegeystay cabashadoodii. Si kastaba ha ahaatee, dhinaca falanqaynta maamul-wanaagga, su'aasha taagani waxa ay tahay: Mashiinno cusubi ma xallin karaan dhibaatada nidaam-xumo ee xididdada siibtay?  

Guddigii uu Madaxweynuhu hore ugu saaray baadhista xaaladda cisbitaalka waxa looga fadhiyaa in ay soo bandhigaan warbixin dhab ah oo daaha ka rogaysa qaabka ay u shaqayso dhiig-miirashada dawooyinku, iyo sababta nidaamka maamul ee cisbitaalku uu u fashilmay. Sidoo kale, in Madaxweynaha dalku uu bishiiba laba jeer kormeero qaybaha cisbitaalka si uu xiisad u damiyo ama qalab u wareejiyo, waxa ay markhaati ka tahay in Wasaaradda Caafimaadku ay ku fashilantay shaqadeedii asaasiga ahayd. Wasiir Xuseen Bashiir, oo hadalladiisii hore ay wali yihiin nabar ku yaalla qalbiyada bukaanada, ayaan ilaa hadda keenin siyaasad qaran oo daryeel caafimaad taas oo damaanad qaadaysa nolosha muwaadiniinta.

Xalka ugu dambeeya ee Somaliland ma aha in la sugo inta ay bukaanadu jidadka isugu soo baxayaan, balse waa in la dhiso nidaam caafimaad oo waara oo u adeega jiilasha maanta iyo kuwa mustaqbalkaba. Tani waxa ay u baahan tahay abuurista Sanduuq Qaran oo lagu daryeelo cudurrada joogtada ah, tababaridda dhakhaatiir takhasus ah, iyo in wasaaradaha dawladda lagu wareejiyo mas'uuliyiin leh dareen naxariiseed iyo aragti fog oo maamul. Tallaabada Madaxweyne Cirro waa bilow wanaagsan, balse geeddi-socodka dib-u-habaynta caafimaadka Somaliland waa mid hadda un curtay.