Hoggaamiyihii Sare Ee Iiraan Ayatollah Ali Khamenei Oo Lagu Khaarajiyay Duqayn

Caasimadda Tehraan ayaa gashay xaalad naxdin iyo af-kala-qaad ah kadib markii la xaqiijiyay geerida Hoggaamiyihii Ruuxiga ahaa ee dalka Iiraan, Ayatollah Ali Khamenei. Taariikhdu markay ahayd 28 kii February 2026, duqayn culus oo si wadajir ah ay u fuliyeen ciidamada cirka ee Maraykanka iyo Israa'iil ayaa lala beegsaday xaruntiisa sida weyn loo ilaaliyo ee ku taalla bartamaha caasimadda Iiraan. Falkan oo si lama filaan ah u ruxay xudunta awoodda ee Jamhuuriyadda Islaamiga ah ayaa loo arkaa weerarkii ugu weynaa ee abid lagu qaado hoggaanka sare ee dalkaas.

Sida ay xaqiijisay wakaaladda wararka ee Fars News Agency, weerarkan laguma dilin oo keliya Khamenei, balse waxaa goobta ku wada naf waayay xubno ka tirsan qoyskiisa oo ay ka mid yihiin gabadhiisa, wiil uu soddog u ahaa, iyo mid ka mid ah carruurta uu awoowu yahay.

Dhinaca kale, isla mowjaddan weerarada ah ee dhacday Sabtidii, waxaa goobo gabi ahaanba ka fog xarunta Khamenei lagu khaarajiyay madaxweynihii hore ee mayalka adkaa Mahmoud Ahmadinejad iyo Sarreeye Guuto Mohammad Pakpour oo ahaa Taliyihii Ciidamada Dhulka ee Ilaalada Kacaanka Iiraan (IRGC). Shakhsiyaadkan ayaa iyaguna ahaa bartilmaameedyo gaar ah oo lagu beegsaday guryahooda, waana qayb ka mid ah hawlgalka ballaadhan ee Operation Epic Fury ee lagu wiiqayo awoodda nidaamka.

---

Taariikh Nololeed: Jidkii Uu U Maray Awoodda Ugu Sarraysa

Ali Hosseini Khamenei waxa uu dhashay 19 kii Abriil 1939 magaalada Mashhad. Waxa uu ka soo jeeday qoys culimo ah oo diinta aad ugu xidhan, isaga oo yaraantiisii bilaabay barashada cilmiga Islaamka, gaar ahaan mad-habka Shiicada. Waxa uu markii dambe u wareegay magaalada Qom halkaas oo uu kula kulmay isla markaana uu arday ugu noqday Ayatollah Ruhollah Khomeini oo markii dambe noqday aabbihii Kacaanka Islaamiga ah ee Iiraan.

Intii lagu guda jiray kacdoonkii 1979 kii ee xididada loogu siibay nidaamkii boqortooyada ee Shaahii Iiraan, Khamenei waxa uu ahaa tiir udub dhexaad u ah abaabulka dadweynaha iyo fidinta fariinta Kacaanka. Markii nidaamkii cusubaa la dhisay, waxa uu qabtay xilal kala duwan oo muhiim ah isaga oo noqday Madaxweynaha Iiraan sannadkii 1981, xilkaas oo uu hayay ilaa 1989. Isla sannadkii 1981 kii, waxa uu si dirqi ah uga badbaaday isku day dil kadib markii bam lagu xidhay cajalad duubitaan ah uu ku qarxay agtiisa isaga oo khudbad jeedinaya. Dhacdadaas ayaa si joogto ah u curyaamisay dhaqdhaqaaqa gacantiisa midig.

Geeridii Ayatollah Khomeini ee sannadkii 1989 kii kadib, Golaha Khubarada Iiraan ayaa cod aqlabiyad ah ugu doortay Ali Khamenei in uu noqdo Hoggaamiyaha Sare ee dalka. Tallaabadaas ayaa u gacan gelisay awood aan xad lahayn oo uu ku maamulo masiirka malaayiin qof.

---

Doorkiisii Iiraan 36-Kii Sano Ee U Dambeeyay

Muddo 36 sano ah oo uu ahaa Ayatollah, Ali Khamenei waxa uu ahaa awoodda kama dambaysta ah ee dalka. Ma jirin sharci la meelmariyo, madaxweyne la doorto ama go'aan milatari oo la qaato isaga oo aan raalli ka ahayn. Intii uu xukunka hayay, waxa uu diiradda saaray saddex tiir oo waaweyn: dhisida barnaamijka Nukliyeerka Iiraan, abuurista shabakad maleeshiyaad ah oo gobolka ku fidsan oo loo yaqaan "Isbahaysiga Iska Caabinta" sida Xisbullah, Xamaas iyo Xuutiyiinta, iyo in uu go'doon ka dhigo saamaynta dalalka Reer Galbeedka, gaar ahaan Maraykanka oo uu ugu yeedhi jiray "Shaydaankii Weynaa".

Gudaha Iiraan, xukunkiisu waxa uu caan ku ahaa gacan bir ah. Waxa uu si arxan darro ah u cabudhiyay dhaqdhaqaaqyo dhowr ah oo dalbanayay isbeddel dimuqraadi ah iyo xorriyad. Kuwaas waxaa ka mid ahaa Kacdoonkii Cagaarnaa ee sannadkii 2009, bannaanbaxyadii shidaalka ee 2019, iyo kacdoonkii ugu weynaa ee ay hoggaaminayeen haweenku ee ka dhashay geeridii Mahsa Amini sannadkii 2022. Khamenei waxa uu mar kasta u arkayay mucaaradka gudaha inay yihiin dabadhilifyo ay soo direen cadowga dibaddu.

---

Falcelinta Gudaha Iyo Tan Caalamiga Ah

Geeridiisa ayaa dalka Iiraan gelisay xaalad hubanti la'aan iyo argagax leh. Telefishanka qaranka Iiraan ayaa gabi ahaanba joojiyay barnaamijyadiisii caadiga ahaa, waxaanu bilaabay in uu tabiyo akhriska qur'aanka kariimka ah iyada oo shaashadaha laga dheehanayay calamada madow ee tacsida.

Halka taageerayaasha mayalka adag iyo ciidamada IRGC ay waddooyinka isugu soo baxeen iyaga oo ooyaya isla markaana ku hanjabaya aargoosi dhiig badan ku daato, muuqaalka dhabta ah ee gudaha dalku waa mid kala qaybsan. Wararka madaxa bannaan ee laga helayo gobollada qaar ayaa sheegaya in dhalinyarada iyo qurbajoogta Iiraan ay si hoose u xusayaan geeridan, iyaga oo u arka dhamaadka kalitalisnimo in ka badan afartan sano haysatay dalkooda.

Dhanka caalamka, falkan ayaa dhaliyay falcelinno iska soo horjeeda oo gilgilay fagaaraha siyaasadda dunida. Xukuumadaha Washington iyo Tel Aviv ayaa weerarkan u arka guul weyn oo laga gaadhay la dagaallanka kooxaha argagixisada, iyaga oo ku tilmaamay in meesha laga saaray maskaxdii ugu weynayd ee maalgelinaysay xasillooni darrada Bariga Dhexe.

Dhanka kale, xulafada Iiraan sida Ruushka iyo Shiinaha ayaa si adag u cambaareeyay duqaynta. Bayaano ay soo saareen wasaaradaha arrimaha dibadda ee labadaas dal ayay ku tilmaameen weerarkan xadgudub qaawan oo loo geystay madaxbannaanida dal qaran, waxayna ka digeen in falkani uu dunida u horseedi karo dagaal weyn oo aan la xakameyn karin. Kooxaha wakiilada u ah Iiraan ayaa iyaguna soo saaray bayaano isku mid ah oo ay ku caddeynayaan in jidkii Khamenei aanu hakan doonin oo ay sii wadi doonaan halgankooda.

Geerida Ali Khamenei kaliya ma aha dhammaadka shakhsi awood badnaa, balse waa xidhitaanka cutub weyn oo ka mid ah taariikhda Jamhuuriyadda Islaamiga ah. Awood la'aanta iyo faro-madhnaanta hoggaamineed ee uu ka tagay iyadoo aanu jirin dhaxal-suge cad oo la isku raacsan yahay, ayaa la filayaa in ay abuurto loolan gacan ka hadal ah oo ka dhex dhasha ciidamada iyo wadaaddada Iiraan, arrintaas oo qarka u saaraysa dalkaas wejigii ugu halista badnaa ee soo mara taariikhdiisa casriga ah.