Maraykanka Oo Iiraan Hordhigay Heshiis Xilli Uu Ciidamo Horleh Daabulayo Gobolka
- Hassan Gallaydh

- Mar 25
- 4 min read
Maamulka Madaxweyne Donald Trump ayaa dowladda Iiraan u bandhigay qorshe xabbad-joojin ah oo ka kooban 15 qodob, sida ay xaqiijiyeen xubno xog-ogaal u ah qorshahan. Tallaabadan diblomaasiyadeed ayaa soo baxaysa xilli milatariga Maraykanku uu isku diyaarinayo in uu ugu yaraan 1,000 askari oo horleh u daabulo Bariga Dhexe si ay u xoojiyaan 50,000 ee askari ee horay ugu sugnaa gobolka.
Qorshahan ayaa Iiraan loogu gudbiyay wakiilo dhexdhexaadiyeyaal ah oo ka socda dalka Bakistaan, kuwaas oo ku yaboohay in ay dalkooda ku martigeliyaan wada-hadallo toos ah oo dhexmara Washington iyo Tehraan. Ra'iisul Wasaaraha Bakistaan, Shehbaz Sharif, ayaa bartiisa X (Twitter) ku qoray in dalkiisu uu diyaar u yahay in uu fududeeyo wada-xaajoodyo macno leh oo la isku halayn karo, si loo soo afjaro dagaalka Iiraan.

Waftiga Maraykanka Iyo Sababta Trump U Beddelay Mawqifkiisa
Madaxweyne Trump oo warbaahinta kula hadlayay xafiiska Oval Office ee Aqalka Cad ayaa xaqiijiyay in wada-xaajoodyo ay haatan socdaan. Wuxuu si cad u sheegay in kooxda Maraykanka u matalaysa wada-hadalladan ay ka mid yihiin Madaxweyne Ku-xigeenka JD Vance, Xoghayaha Arrimaha Dibadda Marco Rubio, ergayga gaarka ah ee Bariga Dhexe Steve Witkoff iyo Jared Kushner oo ah wiilka uu Trump soddogga u yahay.
"Hadda waxaan ku jirnaa wada-xaajood. Iyaga ayaa wada, waxaana la socda Marco, JD, iyo xubno kale," ayuu yiri Trump.
Isaga oo intaas ku daray:
"Dhinaca kale (Iiraan), waxaan idiin sheegi karaa in ay aad u doonayaan in heshiis la gaaro, waayo yaan doonayn? Haddii aad meeshaas joogtid, eeg, ciidankoodii badda waa uu burburay, ciidankoodii cirku waa uu dhammaaday, isgaarsiintoodiina waa la tirtiray, taasi waa dhibaatada ugu weyn ee haysata."
Markii la weydiiyay sababta uu uga laabtay hadalkiisii jimcihii ee ahaa in uusan marnaba doonayn xabbad-joojin, Trump ayaa ku jawaabay:
"Xaqiiqada ayaa ah in ay nala hadlayaan iyo in ay caqli ku hadlayaan.
Daabulida Ciidamada Iyo Cabsida Laga Qabo Qabsashada Jasiiradda Kharg
In kasta oo laga hadlayo diblomaasiyad, Pentagon-ka ayaa diyaarinaya awood milatari oo lixaad leh. Ugu yaraan 1,000 askari oo ka tirsan guutada 82nd ciidamadda gurmadka cirka ayaa lagu wadaa in maalmaha soo socda la geeyo Bariga Dhexe. Guutadan ayaa ah ciidamada gurmadka degdegga ah ee milatariga Maraykanka, waxayna si gaar ah ugu tababaran yihiin in ay baarashuud kaga degaan dhulalka cadowga si ay u qabsadaan garoomada iyo goobaha muhiimka ah.
Intaas waxaa dheer, Maraykanka ayaa daabulaya laba cutub oo ka tirsan ciidamada badda ee Marines-ka, kuwaas oo gobolka ku kordhin doona ilaa 5,000 oo askari iyo kumanaan badmaaxiin ah. Ilaha xog-ogaalka ah ayaa tilmaamay in tallaabooyinkan milatari ay yihiin xeelad uu Trump ku doonayo in uu ku helo "dabacsanaan buuxda" oo xagga go'aan qaadashada ah, haddii wada-hadalladu ay fashilmaan.
Imaatinka ciidamadan badda ayaa dhalisay qiyaaso xooggan oo sheegaya in Maraykanku uu isku dayi karo in uu xoog ku qabsado Jasiiradda Kharg, taas oo halbowle u ah shabakadda dhoofinta shidaalka Iiraan. Maraykanka ayaa in ka badan toddobaad ka hor duqeeyay jasiiraddan, isaga oo garaacay difaacyadeeda balse sheegay in uusan waxyeelleyn kaabayaasha shidaalka. Dhankeeda, Iiraan ayaa ku hanjabtay in ay miinooyin ku daadin doonto gacanka haddii ay aragto calaamado muujinaya in ciidamo Maraykan ah ay soo degayaan.
Xarunta falanqaynta amniga ee Soufan Center ayaa warbixin ay soo saartay ku xustay in go'aankii Trump uu dib ugu dhigay duqaymaha warshadaha korontada ee Iiraan uu noqon karo mid uu waqti ku iibsanayo ilaa inta ay ciidamada Marines-ku soo gaarayaan, ama in uu dhab ahaan raadinayo waddo uu dagaalka kaga baxo isaga oo wejigiisa ilaashanaya.
Layaabka Israa'iil Iyo Falcelinta Is-khilaafsan Ee Iiraan
Mas'uuliyiinta Israa'iil oo si weyn ugu ololeynayay in Madaxweyne Trump uu sii wado dagaalka si loo burburiyo awoodda Iiraan, ayaa la sheegay in ay si lama filaan ah ugu noqotay gudbinta qorshahan xabbad-joojinta ah, arrintaas oo muujinaysa is-khilaaf soo kala dhex galay Washington iyo Tel Aviv.
Dhanka kale, wararka ka imaanaya Tehraan ayaa ah kuwo is-burinaya. Guddoomiyaha Baarlamaanka Iiraan, Maxamed Baaqir Qalibaaf, ayaa si adag u beeniyay sheegashada Trump ee ah in wada-hadallo toos ah ay socdaan. Afhayeen u hadlay milatariga Iiraan ayaa isaguna ku dhawaaqay in dagaalku uu sii socon doono. Hase yeeshee, xafiiska Wasiirka Arrimaha Dibadda Iiraan Cabbaas Caraaqji ayaa xaqiijiyay in uu toddobaadkan kala hadlayay xiisadda mas'uuliyiin dhiggiisa ah oo ka tirsan waddamo saaxiibbo la ah Iiraan.
Madaxweyne Trump ayaa sidoo kale dib u dhigay waqtigii kama dambaysta ahaa ee uu Iiraan u qabtay in ay ku furto Marinka Hormuz. Cunaqabataynta ay Iiraan saartay marinkan muhiimka ah ayaa wali curyaaminaysa isu-socodka maraakiibta caalamiga ah, waxayna cirka ku shareertay qiimaha shidaalka iyada oo halis weyn ku haysa dhaqaalaha adduunka.
Caqabadaha Waaweyn Ee Hortaagan Nabadda
Dadaalladan nabadeed ayaa wajahaya caqabado adag oo taariikhi ah. Ujeeddooyinka is-bedbedelaya ee Washington, gaar ahaan kuwa ku aaddan joojinta barnaamijyada gantaallada riddada dheer iyo kuwa nukliyeerka ee Iiraan, ayaa wali ah kuwo aad u adag in xal laga gaaro.
Sidoo kale, ma cadda mas'uulka ku dhex jira dowladda Iiraan ee awoodda u leh in uu saxiixo heshiis ama diyaar u ah in uu wada-hadal la galo Maraykanka, xilli ay Israa'iil wacad ku martay in ay sii wadi doonto khaarajinta iyo beegsiga hoggaamiyeyaasha dalkaas.
Waxaa arrinta sii adkeynaya shakiga weyn ee ay Iiraan ka qabto daacadnimada Maraykanka. Xukuumadda Tehraan ayaa si fiican u xusuusata in laba jeer oo maamulka Trump uu ku jiray wada-hadallo diblomaasiyadeed oo heer sare ah uu si lama filaan ah weeraro milatari u qaaday, oo uu ku jiro weerarkii dhacay 28-kii bilshii labaad ee horseeday bilowga dagaalkan ba'an ee haatan socda.



