Macron Oo Ciidamo Uruursanaya Iyo Ixtimaalka In Faransiisku Si Toos Ah Ugu Biiro Dagaalka Bariga Dhexe
- Gallaydh News Desk
- Mar 4
- 4 min read
Madaxweynaha Faransiiska Emmanuel Macron ayaa Talaadadii amar ku bixiyay in markabka weyn ee xambaara diyaaradaha dagaalka ee ku shaqeeya tamarta nukliyeerka laga soo wareejiyo Badda Baltic, lana geeyo Badda Dhexe (Mediterranean). Tallaabadan ayaa loogu talagalay in lagu ilaaliyo hantida iyo danaha xulafada xilli uu dagaal ba'an ka socdo Bariga Dhexe.
Khudbad horay loo sii duubay oo laga baahiyay telefishinka dalkaas ayuu Macron ku sheegay in markabka Charles de Gaulle ay galbin doonaan maraakiibta dagaalka ee loo yaqaan 'frigates' iyo garabkiisa dhanka cirka. Wuxuu intaas ku daray in saacadihii la soo dhaafay la geeyay Bariga Dhexe diyaaradaha dagaalka ee Rafale, nidaamyada difaaca hawada iyo nidaamyada raadaarka ee hawada sare. Madaxweynaha ayaa wacad ku maray in Faransiisku uu sii wadi doono dadaalkan inta loo baahan yahay.
Ku Lug Lahaanshaha Faransiiska Iyo Difaaca Xulafada
In kasta oo Faransiiska, Ingiriiska iyo Jarmalku ay horay u sheegeen in aanay qayb ka ahayn duqaymihii Maraykanka iyo Israa'iil ay ku qaadeen Iiraan dhammaadkii todobaadkii hore, waxay caddeeyeen inay diyaar u yihiin inay qaadaan tallaabooyin difaac ah si ay u burburiyaan awoodda Iiraan ay ku rido gantaalada iyo diyaaradaha drones-ka.
Si kastaba ha ahaatee, Macron ayaa si lama filaan ah u shaaca ka qaaday in ciidamada Faransiisku ay soo rideen diyaarado aan duuliye lahayn (drones) saacadihii ugu horreeyay ee khilaafka. Wuxuu xusay in falkaas ay u sameeyeen si is-difaacid sharci ah si ay u ilaaliyaan hawada xulafadooda oo ogaa in ay isku hallayn karaan Faransiiska, inkasta oo uusan bixin faahfaahin dheeri ah.
Sababta ugu weyn ee markabka nukliyeerka loo dhaqaajiyay ayuu Macron ku sheegay weerarkii Isniintii lagu qaaday saldhig ciidamada cirka Ingiriisku ku leeyihiin Qubrus. Wuxuu xusay in Qubrus ay ka tirsan tahay Midowga Yurub isla markaana uu Faransiisku dhawaan la saxiixday heshiis iskaashi oo istiraatiiji ah, taasina ay u baahan tahay taageeradooda. Intaas waxaa sii dheer, Macron wuxuu tilmaamay in Faransiisku leeyahay heshiisyo difaac oo ku xiraya Qadar, Kuweyt, Imaaraadka Carabta, iyo waliba ballanqaadyo adag oo ay la galeen Urdun iyo Ciraaq.
Khilaafka Lubnaan Iyo Cambaaraynta Duqaymaha Maraykanka Iyo Israa'iil
Isagoo ka hadlayay dagaalka ku fiday dalka Lubnaan, Macron wuxuu sheegay in kooxda Xisbullah ay gashay "khalad weyn oo ay ku garaacday Israa'iil", taas oo khatar weyn gelisay shacabka Lubnaan. Si kastaba ha ahaatee, wuxuu uga digay Israa'iil in ay qaaddo duulaan dhulka ah, isagoo ku sifeeyay arrintaas in ay noqon doonto mid khatar ah oo sii hurisa colaadda iyo "qalad istiraatiiji ah". Wuxuu ugu baaqay Xisbullah in ay si degdeg ah u joojiso dhammaan weerarada, isagoo dhanka kalena ugu baaqay Israa'iil in ay ixtiraamto dhulka iyo madaxbannaanida Lubnaan.
Iyada oo laga duulayo taageerada dhaqanka ah ee Faransiisku u hayo nidaamka caalamiga ah ee sharciga ku dhisan, Macron wuxuu caddeeyay in dalkiisu uusan marnaba ansixin karin duqaymaha Israa'iil iyo Maraykanku ku qaadeen Iiraan, maadaama ay ka baxsan yihiin qaab-dhismeedka sharciga caalamiga ah. Wuxuu ku baaqay in la soo afjaro duqaymaha sida ugu dhakhsaha badan, nabadda waartana lagu gaari karo oo keliya wada-hadal diblomaasiyadeed.
Geeridii Khamenei Iyo Eedeymaha Iiraan
Madaxweyne Macron wuxuu sidoo kale rajo ka muujiyay in shacabka Iiraan ay awood u yeeshaan inay si xor ah u go'aansadaan masiirkooda. Isaga oo soo hadal qaadaya geeridii Ayatollah Ali Khamenei iyo mas'uuliyiintii kale ee Iiraan, wuxuu yiri, "taariikhdu waligeed uma ooydo dilaagayaasha dadkooda, cidna uma barooran doonto".
Wuxuu intaas ku daray in Iiraan ay iyadu qaadayso mas'uuliyadda khilaafkan, isagoo ku eedeeyay horumarinta barnaamij nukliyeer ah oo khatar ah iyo awoodo gantaalo oo aan horay loo arag. Wuxuu xusay in Tehraan ay hubaysay isla markaana ay maalgelisay kooxo argagixiso ah oo ku sugan dalalka deriska ah sida Xisbullah oo Lubnaan joogta, Xuutiyiinta Yemen iyo maleeshiyaadka Shiicada ah ee Ciraaq. Sidoo kale wuxuu sheegay inay Iiraan taageertay Xamaas, iyadoo mar kasta caddaynaysa hadafkeeda ah burburinta dowladda Israa'iil.
Ma Suurtagal Baa In Faransiisku Si Toos Ah Ugu Biiro Dagaalka?
Iyadoo la tixgelinayo daabulida ciidamadan culus, waxaa soo baxaysa su'aasha ah suurtagalnimada in Faransiisku uu si toos ah uga qaybqaato dagaalka Iiraan.
Sida laga dheehan karo hadallada madaxweynaha, Faransiisku durbaba wuxuu ku lug leeyahay gacan ka hadal dhanka difaaca ah, maadaama uu qirtay in ciidamadoodu ay soo rideen diyaarado drones ah saacadihii ugu horreeyay ee khilaafka si ay u difaacaan xulafadooda. Si kastaba ha ahaatee, in Faransiisku uu qaado duulaan toos ah oo ka dhan ah Iiraan ayaa u muuqata mid ixtimaalkeedu uu aad u hooseeyo. Sababta ugu weyn ee arrintan xaqiijinaysa ayaa ah in Macron uu si cad u diiday in uu taageero duqaymaha Maraykanka iyo Israa'iil, isaga oo ku dooday in aysan haysan "sharciga caalamiga ah".
Faransiisku wuxuu hadda adeegsanayaa xeelad ku dhisan "Gaashaan Difaac". Daabulida diyaaradaha Rafale, difaaca hawada iyo markabka Charles de Gaulle waxay si toos ah ula xiriirtaa waajibaadka ka saaran difaacidda waddamada ay heshiisyada milatari la leeyihiin sida Qubrus, Qadar, Kuweyt, Imaaraadka Carabta, Urdun, iyo Ciraaq. Haddii Iiraan ama kooxaha ay taageerto ay beegsadaan dalalkan, waxaa aad u sarreysa suurtagalnimada in Faransiisku uu adeegsado awooddiisa ciidan si uu u soo rido gantaalada iyo diyaaradaha drones-ka, isagoo ku doodaya "is-difaacid sharci ah" sidii uu horayba u sameeyay. Balse, Faransiisku wuxuu si weyn isaga ilaalin doonaa in uu qayb ka noqdo weeraro qaarijin ah ama bartilmaameedyo laga fulinayo gudaha xuduudaha Iiraan.
